
İstanbul’un düşman işgalinden kurtuluşu 6 Ekim 1923 tarihinde gerçekleşmiştir. Bu tarih, şehrin beş yıl süren işgal döneminin sona erdiği, Türk ordusunun büyük bir coşkuyla İstanbul’a girdiği gündür. Her yıl 6 Ekim’de, İstanbul’un kurtuluşu çeşitli törenler, yürüyüşler ve etkinliklerle kutlanır.
İstanbul’un Kurtuluşu, 1. Dünya Savaşı sonrası Müttefik Devletler tarafından işgal edilen şehrin, Türk ordusu tarafından geri alınarak yeniden bağımsız Türk yönetimine kavuştuğu günü ifade eder. Bu olay, Cumhuriyet’in ilanından sadece birkaç hafta önce gerçekleşmiş ve yeni Türkiye’nin özgürlük simgelerinden biri olmuştur.
İstanbul tarihi boyunca birçok kez el değiştirmiştir, ancak iki olay şehir tarihinin dönüm noktalarıdır: Fetih (1453) ve Kurtuluş (1923).
1453’te Fatih Sultan Mehmet, Bizans İmparatorluğu’nun başkentini fethederek İstanbul’u Osmanlı topraklarına katmıştır. Bu olay, hem Osmanlı İmparatorluğu’nun yükselişini başlatmış hem de Orta Çağ’ı sona erdirerek Yeni Çağ’ı açmıştır. Fetihle birlikte şehir, yüzyıllar boyunca kültür, ticaret ve ilim merkezi haline gelmiştir.
Aradan geçen yaklaşık 470 yıl sonra, Osmanlı’nın yıkılışıyla birlikte İstanbul bu kez 1918’de İtilaf Devletleri tarafından işgal edilmiştir. Beş yıl süren bu işgal dönemi, Türk halkının özgürlük mücadelesinin simgesi haline gelmiştir. 6 Ekim 1923’te Şükrü Naili Paşa komutasındaki Türk ordusu şehre girerek işgale son vermiştir.
Dolayısıyla, fetih İstanbul’un Türk egemenliğine ilk geçişini, kurtuluş ise modern Türkiye Cumhuriyeti’nin özgür İstanbul’unu simgeler. İki tarih de birbirini tamamlar: biri geçmişin görkemini, diğeri ulusal direnişin zaferini temsil eder.
Her yıl 6 Ekim’de İstanbul’un birçok ilçesinde resmi törenler, konserler, yürüyüşler ve ışık gösterileri düzenlenir. Belediyeler ve sivil toplum kuruluşları, gençlere tarih bilinci kazandırmak amacıyla etkinlikler düzenler. Sosyal medyada da #İstanbulunKurtuluşu, #6Ekim etiketiyle kutlamalar paylaşılır.
İstanbul’un Fethi ile Kurtuluşu Arasındaki Fark Nedir?
Fetih, 1453’te şehrin Bizans’tan Osmanlı’ya geçişini; kurtuluş ise 1923’te işgal güçlerinden geri alınmasını temsil eder. Fetih dış bir güç tarafından alınışı, kurtuluş ise bağımsızlık mücadelesiyle geri kazanılışı simgeler.
İstanbul’un Kurtuluşu Hangi Olayın Sonucudur?
Kurtuluş, Kurtuluş Savaşı’nın zaferle sonuçlanmasının ardından gerçekleşmiş ve Lozan Antlaşması ile yasal olarak güvence altına alınmıştır.